Buurman, wat doet u nu? Nee, dit gaat niet over de iconische scène uit Flodder, maar had zonder die connotatie zeker de ondertitel kunnen zijn van het toneelstuk Nieuwe Buren, naar de gelijknamige roman van Saskia Noort, dat op donderdag 30 januari in première ging in Theater DeLaMar.
Het heeft nog relatief lang geduurd eer dit werk uit 2006 voor het theater werd bewerkt. Weliswaar was het net iets minder succesvol dan haar debuutroman ‘Terug Naar de Kust’, of ‘De Eetclub’, maar met 83 weken notering in de Nederlandse Bestseller 60 mag er toch zeker gesproken worden van een hit. De weg naar een TV-serie (4 seizoenen) werd in 2014 gevonden en in 2023 was er zelfs een Engelstalige TV-serie voor Amerikaanse kabel-tv en het Britse Channel 4. Door samenwerking tussen producent (en hoofdrolspeler) Jan Kooijman en Senf Producties is er nu een toneelstuk te zien dat qua spanning niet onderdoet voor het boek of de serie.
De relatie van Peter (Jan Kooijman) en Eva (Nyncke Beekhuyzen) is in woelig vaarwater terechtgekomen, nadat hun te vroeg geboren dochter is overleden. Relatietherapie en een verhuizing hebben dat niet kunnen herstellen. Ze maken kennis met hun nieuwe buren, het jonge en vrijgevochten stel Steef (Edwin Jonker) en Rebecca (Shanna Slaap). Steef en Rebecca hebben een open relatie en laten blijken wel in te zijn voor een ‘ménage à quatre’. Eva voelt zich weer vrouw door de avances die Steef maakt en ook Peter is niet ongevoelig voor de ongedwongen charmes van Rebecca. Eva en Peter raken geleidelijk aan verstrikt in het verleidingsweb van hun buren. Geheimen uit het verleden en heden compliceren de vierhoeksrelatie en in een waas van drank, drugs, seks en geweld lijkt alles te ontsporen.
Het verhaal is geen klassieke “whodunnit”, maar een thriller, die laat zien hoe herkenbare personages op een glijdend pad kunnen geraken en tot dramatische keuzes komen. Het succes daarvan staat of valt met de waarachtigheid van de personages. Die zijn grotendeels vormgegeven door de schrijver, maar op het toneel ook geloofwaardig gebracht door de acteurs. Je herkent in de grappige, ontwapenende flapuit Rebecca elementen van Vivian uit Pretty Woman, maar dat past wonderwel in het geheel. Jan Kooijman’s Peter heeft alleen het gesloten karakter gemeen met de zakenman Edward Lewis; hij is onzeker en neurotisch. Edwin Jonker blaakt als Steef van de zelfverzekerdheid, dat soms uitmondt in agressie. Eva kan zich na het moeizame traject van kunstmatige inseminatie en het uiteindelijk toch nog verliezen van haar dochter niet losmaken van het verleden en trekt daarmee een zware wissel op hun relatie. Nyncke laat dat zo geloofwaardig zien, dat je geen moment het idee hebt dat het een verzonnen personage is.
De voorstelling wordt in één akte uitgespeeld, waarbij de spanningsopbouw en tempoversnelling je op het puntje van de stoel laat zitten. Eva, Peter, Steef en Rebecca zijn als personage zo levensecht, dat iedereen zich zou kunnen voorstellen dat het je buren zijn. Je nieuwe buren.
Frank
Nieuwe Buren speelt nog tot 17 mei 2025 in theaters in Nederland. Meer informatie en kaarten: https://www.ntk.nl/