Het is 2010. De crisis houdt ook de theaterwereld in haar greep, voorstellingen spelen niet meer standaard voor uitverkochte zalen, er worden flinke kortingen gegeven op de toegangsprijzen en kaarten worden via outlets als Vakantieveilingen verkocht. Onder die omstandigheden werken producenten Fred Boot en Robin de Levita aan een nieuwe muziektheatervoorstelling. Niet in een gewoon theater, maar op een locatie die past bij het onderwerp van de voorstelling. Het verhaal van Soldaat van Oranje was al erg succesvol verfilmd, maar een theatervoorstelling was er nog niet. Fred Boot kreeg toestemming van Erik Hazelhoff Roelfzema om er een musical van te maken. Generaal Dick Berlijn, van 2005 tot 2008 opperbevelhebber van de Nederlandse Strijdkrachten kwam met de suggestie om het op voormalig vliegveld Valkenburg in Katwijk te gaan spelen. Robin de Levita had het idee om het publiek op een draaischijf te zetten, waardoor het binnen een 360 graden decor kon ronddraaien tussen de scènes. In dat decor was ruimte gemaakt voor de zee bij Scheveningen, maar ook een landingsbaan, waar in 1945 Koningin Wilhelmina met een echte Dakota zal terugkeren in Nederland. Regisseur Theu Boermans, maar ook hoofdrolspelers Matteo van der Grijn en Tijn Docter hebben geen achtergrond in muziektheater. Het zijn wilde plannen, dure plannen, risicovolle plannen. Als op 13 augustus 2010 het bericht komt dat de Dakota op weg van Best naar Katwijk vast is komen zitten onder een viaduct en onherstelbaar beschadigd was, wordt gevreesd dat het ambitieuze project een vroege dood zou kunnen sterven. Als snel schiet het Aviodrome te hulp, die een andere Dakota beschikbaar stelt. De voorbereidingen gaan door, onder andere met het bouwen van de gigantische draaischijf in de vliegtuighangaar op vliegveld Valkenburg.Men hoopt tenminste een jaar te kunnen gaan spelen. Op 10 oktober is de eerste try-out van Soldaat van Oranje – de Musical. Op 30 oktober woont Koningin Beatrix de première bij. De rest is geschiedenis.
Het publiek, maar ook de recensenten, vonden het fantastisch. De zaal zat vol. Elke dag. Elke week. Elke maand. De voorstelling werd keer op keer verlengd. Aanvankelijk voorzichtig, elke keer voor drie maanden. Maar gaandeweg werd duidelijk dat het publiek er geen genoeg van kreeg. Het eerste jaar werd moeiteloos volgemaakt. Het tweede ook. Alsof er geen crisis was bleef het publiek, zonder noemenswaardige kortingen ook het derde, vierde en nu vijfde jaar toestromen. Velen zagen de voorstelling voor een eerste keer, maar steeds meer bezoekers keerden ook terug, onder andere om de voorstelling door een andere cast gespeeld te zien. Want na de succesvolle eerste cast werden nieuwe acteurs gecontracteerd, ook omdat contracten voor bestaande castleden afliepen en er nieuwe verplichtingen elders werden aangegaan. Ook hoofdrolspeler Matteo van der Grijn vertrok, hij werd opgevolgd door Julian Looman en na hem door Dragan Bakema. Maar Matteo keerde terug in de rol die hem definitief naam had bezorgd. Het werd een trend, want ook andere castleden vertrokken en keerden weer terug. Soldaat van Oranje werd een begrip, een legende.
Op 30 oktober 2015 werd met een feestelijke galavoorstelling het vijfjarig bestaan gevierd. Een einddatum is nog niet bekend, al zijn de kaarten nu te koop tot eind april 2016, maar het is zeer onwaarschijnlijk dat het daarna stopt; er is groot onderhoud gepland aan de Theaterhangaar in januari en februari en dat zal niet gedaan worden om vervolgens nog maar twee maanden door te spelen. Het huurcontract is inmiddels verlengd tot 2018, maar dat is geen garantie dat er zo lang wordt doorgespeeld. Toch kun je niet uitsluiten dat, mits het publiek blijft toestromen, dit een open einde productie is zoals we die op Broadway en West End zien, die duizenden voorstellingen spelen, soms zelfs wel meer dan tienduizend keer. Het is een spektakel, maar ook een verhaal dat onderdeel is van ons collectief geheugen. Hoe vrijheid en vriendschap niet vanzelfsprekend zijn, maar het gevolg van keuzes, strijd en opoffering. Een verhaal dat we niet mógen vergeten, maar zeker ook niet wíllen vergeten.
Frank
